Kaç kamera gerekir? Sayıyla değil, kapsamayla başlayın

Keşiflerde en sık duyduğumuz cümle şu: “Dört kamera yeter herhalde.” Sayıyla başlamak, neredeyse her seferinde ya fazla cihaz ya da kör nokta üretir. Doğru soru şu: hangi noktaların görüntüsü lazım?

Önce noktalar, sonra cihazlar

Bir mekânda kapsanması gereken noktalar genelde şu başlıklarda toplanır:

• Giriş ve çıkışlar. Kim girdi, kim çıktı sorusunun tek güvenilir cevabı. Yüz seçilebilecek açı ve yükseklik gerekir; tepeye monte edilmiş bir kamera kafanın üstünü kaydeder.
• Kasa, ödeme noktası, değerli stok. Olay çıktığında en çok bakılan yer.
• Depo ve arka kapı. Çoğu kayıp buradan olur, çoğu kurulumda burası atlanır.
• Otopark ve dış cephe. Plaka okunacaksa ayrı bir açı ve ayrı bir cihaz ihtiyacı doğar; “genel görüntü” veren bir kamera plaka vermez.

Bu liste çıkınca kamera sayısı bir tercih olmaktan çıkar, hesabın sonucu olur.

Aynı kamera her işi yapmaz

Bir noktayı kapsamak ile o noktada kimliklendirme yapmak farklı şeylerdir. Geniş açılı bir kamera koridorun tamamını gösterir ama kimsenin yüzünü seçtirmez. Yüz veya plaka gerekiyorsa o nokta için ayrı, dar açılı bir cihaz konur. Keşifte “burada ne görmek istiyorsunuz” sorusunu bunun için soruyoruz.

Üç seviye var ve her nokta için biri seçilir:

1. Gözlem: alanda hareket var mı, kaç kişi var. Geniş açı, orta çözünürlük; bir kamera büyük alan kapatır.
2. Tanıma: tanıdığınız birini ayırt edebilirsiniz (“depoya giren Ahmet’ti”). Daha dar açı, daha yakın mesafe.
3. Kimliklendirme: tanımadığınız bir kişinin yüzü ya da plakası okunabilir, delil olarak kullanılabilir. Dar açı, yüksek çözünürlük ve kişinin geçmek zorunda olduğu bir nokta (kapı, turnike, bariyer).

Sekiz noktalı bir mağazada bunların çoğu gözlem seviyesidir; giriş ve kasa tanıma, otopark girişi kimliklendirme ister. Sayı buradan çıkar.

Lens açısı ve montaj yüksekliği

Kamera sayısını doğrudan belirleyen iki teknik değer var. Lens açısı: 2,8 mm lens yaklaşık 100° görür, bir odayı ya da koridoru tek başına kapatır; 4 mm lens daha dar (yaklaşık 80°) ama daha uzağı okur; 6 mm ve üstü uzun koridor ve otopark girişi içindir. Geniş açı az kamera, dar açı net görüntü demektir; ikisini aynı cihazdan beklemek en sık hayal kırıklığıdır.

Montaj yüksekliği: yüz tanınacak noktada kamera 2,5–3 metrede ve hafif eğimli olmalı; 4 metreye çıkan kamera yalnız kafa üstü ve şapka görür. Otoparkta plaka için kamera aracın geliş yönüne bakmalı, aynı kamera hem plakayı hem sürücüyü okuyamaz.

Örnek: 8 noktalı bir mağaza kaç kamera ister

Diyelim ki keşifte şu noktalar çıktı: giriş kapısı, kasa, iki raf koridoru, depo kapısı, depo içi, arka kapı, dış cephe/otopark. Sekiz nokta. Plan üstünde açılar çizilince:

• Giriş ve kasa aynı yöne bakıyor → tek dar açılı kamera ikisini tanıma seviyesinde alıyor.
• İki raf koridoru → tek geniş açılı kamera koridor başından ikisini gözlem seviyesinde kapatıyor.
• Depo kapısı ve depo içi → depo içine bakan tek kamera ikisini görüyor.
• Arka kapı → kendi kamerası.
• Dış cephe/otopark → geniş açılı bir gözlem kamerası, plaka isteniyorsa giriş yönüne ikinci bir dar açılı cihaz.

Sonuç: 5 kamera, plaka isteniyorsa 6. “Sekiz nokta = sekiz kamera” diye başlansa üç cihaz fazladan alınır; “dört kamera yeter” diye başlansa arka kapı ve depo içi açıkta kalır.

Kayıt süresi cihaz seçiminden bağımsız değil

Kamera sayısı arttıkça aynı diskte saklayabildiğiniz gün sayısı düşer. 15–30 günlük arşiv hedefliyorsanız, kamera sayısı ve çözünürlük kararını disk kapasitesiyle birlikte vermek gerekir. Sonradan “kayıt üç güne düşmüş” diye fark etmek, çoğu zaman diski değiştirmek demektir. Hesabı kayıt süresi yazısında anlattık; teklifteki disk kaleminin neden önemli olduğunu ise fiyat yazısında.

Pratik sonuç

Mümkün olan en az cihazla tam kapsama hedefliyoruz. Bu hem maliyeti hem de sonradan bakılacak cihaz sayısını düşürür. Keşifte kroki üzerinde her kameranın görüş açısını işaretliyoruz — teklifle birlikte o planı da veriyoruz, böylece neyin neden orada olduğu yazılı kalıyor. Kapsama planından canlı izlemeye kadar süreci kamera sistemleri sayfasında adım adım anlattık; Konya içinde keşif ücretsiz.